Toespraak door de Hertog van Arenberg

  Het is voor mij een groot genoegen vandaag 24 april 2015 te kunnen deelnemen aan deze historische dag in de mooie stad Edingen, naar aanleiding van de jaarlijkse herdenking van het oudste Nederlandstalige infanterieregiment. Een aantal redenen hebben mij er toe aangezet het voorzitterschap van deze dag te aanvaarden.

Eerstens waren het land van Edingen en het Huis van Arenberg verbonden sinds 1607. In de 18de en 19de eeuw was het een van de belangrijke residenties van de familie van Arenberg in de Zuidelijke Provincies samen met het kasteel van Heverlee en vooral het Arenbergpaleis in Brussel, het huidige Egmontpaleis. In de periode der godsdienstoorlogen voerde Jan van Ligne (Jean de Ligne), graaf van Arenberg, het bevel over de katholieke troepen die in 1568 de slag van Heiligerlee verloren, de eerste veldslag tegen de protestantse troepen aangevoerd door Willem de Zwijger. Na zijn dood werd de familie van Arenberg slachtoffer van het protestantse sekwester van 1572 en werden al hun goederen aangeslagen. De weduwe van Jan van Ligne, Margaretha van der Marck, slaagde erin om in 1576 de prinselijke titel te bekomen van de Duitse keizer Maximiliaan II. Zij slaagde er ook in om haar kasteel van Zevenbergen tijdens haar leven te behouden.

Haar zoon, Karel van Arenberg, gehuwd met Anna van Croy, zag geen toekomst meer voor zijn geslacht in de Zeven Noordelijke Provincies die toen onder protestantse heerschappij vielen en kocht de heerlijkheid Edingen van de Franse koning Hendrik IV. Edingen bevond zich in de Zuidelijke Provincies van de Nederlanden die trouw gebleven waren aan Spanje. Het land van Edingen bleef gedurende bijna drie eeuwen in de familie van Arenberg tot in 1918.

  Een tweede reden van mijn aanwezigheid hier, is de viering van de tweehonderdste verjaardag van de Slag bij Waterloo waar het 5de Linie, het heette op dat ogenblik het 18de bataljon Jagers, opgesteld was op de rechterflank van de anti-Franse coalitie onder leiding van Wellington.
Het bataljon nam niet deel aan de rampzalige Slag bij Waterloo waar de verliezen in beide kampen enorm waren. Zijn commandant was – zo vermoeden wij – de Luitenant-Generaal August van der Marck–van Arenberg, jongere broer van de blinde hertog, Lodewijk Engelbert van Arenberg.

August van der Marck werd geboren in 1753 als tweede zoon van de Oostenrijkse veldmaarschalk Karel Marie Raymond van Arenberg. Hij koos voor een militaire carrière en erfde de titel van graaf van der Marck. In 1773 werd hij bevelhebber over het fameuze Duitse regiment met dezelfde naam dat in 1680 was opgericht en in dienst stond van Frankrijk.


August van der Marck onderscheidde zich in Indië waar hij de bekende baljuw de Suffren begeleidde op een ogenblik dat Frankrijk en Engeland wedijverden op de vijf continenten en de zeven zeeën, in wat terecht de eerste wereldoorlog mag genoemd worden. Ernstig gewond te Gondelour, keerde hij in 1783 terug naar Frankrijk. Hij had de reputatie een goed en bekwaam officier te zijn.
Vijf jaar later werd hij opgenomen in de promotie van veldmaarschalken en werd hij tot afgevaardigde van de adel in de Franse Staten-Generaal gekozen. August van der Marck was een goede vriend van de Franse dichter Mirabeau. Toen de Brabantse Revolutie uitbrak, plaatste hij zich aan het hoofd van de opstandelingen, maar de erop volgende repressie en het machtsmisbruik van zijn vrienden brachten hem ertoe terug te keren naar Frankrijk waar hij zijn zetel van afgevaardigde terug opnam. Hij onderhield banden met het Franse koninklijk Hof, in het bijzonder met Marie Antoinette aan wie hij zeer gehecht was. Ook bewerkte hij een toenadering tussen de Koninklijke familie en Mirabeau. Deze laatste stierf in zijn armen en maakte hem tot zijn testamentuitvoerder.


Graaf van der Marck emigreerde dan naar de Zuidelijke Nederlanden, later naar Wenen waar hij door de keizer tot Generaal-Majoor werd benoemd. Hij ondernam diplomatieke missies, meer bepaald naar Genua waar hij verslag uitbracht over de revolutionaire bewegingen in die stad. Hij keerde in 1814 terug naar Brussel waar Willem I, koning der Nederlanden hem benoemde tot Luitenant-Generaal.

Prins August stierf te Brussel op 26 september 1833 en zou één der mooiste schilderijenverzamelingen van de Nederlanden nalaten.Hij had één zoon, Ernest, geboren uit zijn huwelijk met Marie Françoise Ursule Augustine Le Danois die in 1810 overleed. Een derde reden van mijn aanwezigheid hier bij u in Edingen is mijn sympathie en mijn empathie voor de militaire zaak en voor de ‘res publica’.

  Uw bezorgdheid voor de toekomst van het Belgische leger is tegelijk groot en volkomen gerechtvaardigd.

Ons leger zal in de toekomst nog verkleind worden, deze keer tot er bijna niets meer van over is, van 30.000 naar 20.000 man, een lager aantal dan in 1831 toen onze 25.000 soldaten, met de steun van de Franse Maarschalk Gérard, het hoofd boden aan 40.000 Hollandse soldaten. Onze interventie capaciteit beperkt zich tot 6 vliegtuigen F-16, thans ingezet in het Midden-Oosten, en tot een contingent infanterie van 800 man.

71% van het budget wordt besteed aan personeelskosten. Hierdoor is er amper een marge voor de aankoop van kwaliteitsmateriaal, ‘conditio sine qua non’, voor de veiligheid en de operationaliteit van onze troepen. De Amerikanen verwachten nochtans van hun bondgenoten een militair budget dat 2% van het Bruto Nationaal Product bedraagt. Cijfer dat door het merendeel van hun Europese partners niet meer bereikt wordt.
De Amerikanen verzekeren actueel 75% van alle defensie-uitgaven van de NAVO en 100% van de kosten voor de aanwezigheid van de 5de, 6de en 7de vlooteenheden die onze petroleumaanvoer uit de Golf waarborgen, de oostelijke flank van de NAVO in Turkije aan de grens met Rusland beschermen en ook de ontwikkeling van de wereldhandel in Azië vrijwaren. Ik twijfel dat deze extreem ongezonde situatie nog lang kan duren want een defensie met nultarief bestaat gewoonweg niet.

Te meer dat het jaar 2014 het eerste jaar is van de 21ste eeuw, zoals 1815, het eerste jaar van de 19de eeuw en zoals 1914, het eerste jaar van de 20ste eeuw, telkens jaren van grote veranderingen in die eeuw

Voor de eerste keer hebben grote mogendheden, die onze toenemende zwakheid en ons pacifisme vaststellen, laten horen dat onze waarden (de mensenrechten, de rechtsstaat, de vrije markteconomie, de vrijheid van meningsuiting) voor hen geen universeel karakter hebben. China eist de ganse Chinese Zee voor zich op, Rusland wil zijn macht aanwenden om “zijn” rechten te laten gelden, India kiest een nationalist als president, Japan wil zijn grondwet wijzigen om te kunnen herbewapenen, Turkije werpt zich meer en meer op als een Ottomaanse staat.
  In 1991 vroegen de Amerikanen, de Duitsers en de Japanners, die zelf geen contingent hadden gezonden naar de eerste Golfoorlog, mee te betalen aan hun gespierd politieoptreden dat het regime van dictator Saddam Hoessein deed plooien.
In 1995 en in 1999 zijn de Amerikanen, in naam van de Atlantische solidariteit, tussengekomen om de vrede in de Balkan, in Bosnië en in Kosovo te herstellen. De Europeanen echter waren machteloos om zelf het werk op te knappen. Gelukkig hebben zij toen geen factuur gezonden aan hun bondgenoten voor hun interventie waar hun troepen hun leven riskeerden voor ons. ‘Du jamais vu’. Dergelijke tegenspoed moeten we vermijden door ons zelf de noodzakelijke middelen te verschaffen om het hoofd te bieden aan de aanvallen tegen onze bondgenoten, om aldus zelf geloofwaardig te blijven. Het staat nergens geschreven dat de Verenigde Staten zo moeten voortgaan ‘ad vitam aeternam’ om onze verdediging te verzekeren, temeer daar wij niet ophouden met de kritiek op onze Amerikaanse bondgenoten.
Op een veel lager niveau en helemaal persoonlijk, engageer ik mij gedurende vele jaren reeds ten voordele van de Amerikaanse families van oorlogsgewonden die teruggekeerd zijn uit Irak en Afghanistan. Ik ontmoet hen en hun families in het militair ziekenhuis van Walter Reed (Washington D.C.) en van Fort Belvoir (Virginia).
Hertog Leopold-Engelbert van Arenberg legde op 14 april 2015 een krans neer aan de sarcofaag van de Onbekende Soldaat, te Arlington. Samen met Kolonel SBH Roger Housen, ondervoorzitter van onze Koninklijke vereniging 5 Linie.KLik hier om video te bekijken van de bloemenkranslegging

Het is indrukwekkend en ontroerend om met hen te spreken en hen te bedanken voor hun inzet. Mijn bewustwording is er zonder twijfel gekomen door de film “born on the 4th of July” waar Tom Cruise de rol van een jonge patriot vertolkt die naar Vietnam vertrok maar verminkt terugkeerde, veroordeeld om tot het einde van zijn dagen in een rolstoel door te brengen.

  Vroeger, ten tijde van de Vietnamoorlog, vroeg ik mij al af wat het echt betekende om tijdens zijn opgelegde militaire dienst gewond te worden en de geringe interesse te moeten vaststellen van de media voor dit soort menselijke drama’s, want gewonden boezemen schrik in en storen het geweten van hen die meer geluk hebben gehad. Ik zelf dank mijn leven aan die soldaten die Europa zijn komen bevrijden in 1945 en die mijn Duitse moeder en haar familie hebben bevrijd uit de concentratiekampen van de nazi’s (Oranienburg, Flossenburg en Dachau) waar de beulen van Hitler hen hadden opgesloten Ik heb bewonderenswaardige mannen, echte helden, grote patriotten ontmoet die bereid waren hun leven te geven voor hun vaderland.

Ik heb mannen ontmoet die lichamelijk verminkt zijn of die levenslang gekwetst zijn door de gruwel die zij hebben meegemaakt en die ten prooi zijn aan wanhoop en angst voor de volgende dag. Gelukkig is het land dat nog zulke helden heeft.

  Een uitzending van de VRT die dit jaar zal worden uitgezonden zal aandacht besteden aan enkelen van hen.
De laatste reden van mijn aanwezigheid bij u op deze dag is het bestaan van de Arenberg Stichting, gevestigd te Edingen. De stichting voert de promotie voor de Geschiedenis en de Cultuur in een duidelijke Europese geest. BR> Want inderdaad onze toekomst zal gemeenschappelijk zijn of ze zal niet zijn.
Deze Stichting, onder het voorzitterschap van Minister van Staat, Mark Eyskens, is erg actief en u kan haar werken volgen door de website te consulteren: www.arenbergfoundation.eu die u al de gewenste informatie zal verschaffen.

Onder de nieuwe activiteiten citeer ik onder meer:

  • de toekenning van een prijs Europa College- Arenberg gewijd aan de studie van federale systemen in een historische en vergelijkende optiek; deze prijs zal toegekend worden in het Europese parlement op 3 juni
  • een rally Oldtimer – in samenwerking met de Drones Club van Aarschot – die vier steden en dorpen zal aandoen in het vroegere hertogdom Aarschot
  • een conferentie over de KMO (Kleine en Middelgrote Ondernemingen) in historisch perspectief – in samenwerking met een plaatselijke groot bankkantoor, ten einde beter de redenen van welvaart en de notie van het scheppen van rijkdom te leren kennen
  • een conferentie over het multiculturalisme-interculturalisme in samenwerking met de Koninklijke Academie van België
  • een project ‘Europese biografieën’ waar wij grote Europese persoonlijkheden, vaak nog onbekend bij het grote publiek, binnen handbereik brengen
  • tien boeken die op stapel staan en die klaar zijn om gedrukt te worden
  • .
Dit is wat ik u wou zeggen in mijn welkomstlezing ter gelegenheid van deze grote dag die u bijeenbrengt in dit uitzonderlijke kader.
Enkel samen zullen wij er in slagen om de dingen te veranderen en dit in een goede geest en in vriendschap.
Want wij weten het maar al te goed: Eendracht maakt Macht. Wij hebben nood aan medewerking van heel velen, ook die van u.


 
  Terug naar begin pagina
  Terug naar Edingen pagina